Iedereen die in Nederland werkt of inkomen heeft, betaalt belasting. Met dat geld betaalt de overheid onder andere wegen, onderwijs, zorg en politie. Werk je in loondienst, dan houdt je werkgever de loonheffing al in. Daarnaast doe je elk jaar aangifte inkomstenbelasting bij de Belastingdienst, meestal vóór 1 mei.
BelastingdienstDe overheidsorganisatie die belasting int. De Dienst Toeslagen (onderdeel van dezelfde organisatie) betaalt de toeslagen uit.
Aangifte inkomstenbelastingHet jaarlijkse overzicht van je inkomen voor de Belastingdienst. Soms krijg je geld terug, soms moet je bijbetalen.
ToeslagEen bijdrage van de overheid voor mensen met een lager inkomen: zorgtoeslag, huurtoeslag, kinderopvangtoeslag en kindgebonden budget.
Als je geen werk hebt
Verlies je je baan, dan kun je bij het UWV een WW-uitkering aanvragen — als je daarvoor genoeg gewerkt hebt. Heb je geen recht (meer) op WW en geen ander inkomen, dan kun je bij de gemeente bijstand aanvragen. Bij een uitkering hoort de plicht om actief naar werk te zoeken.
WW-uitkeringEen tijdelijke uitkering van het UWV voor mensen die hun baan verliezen en daarvoor genoeg gewerkt hebben.
BijstandHet vangnet van de gemeente: een uitkering voor mensen die geen werk en geen ander inkomen of vermogen hebben.
AOW en kinderbijslag
Wie de AOW-leeftijd bereikt, krijgt AOW: het basispensioen van de overheid, uitbetaald door de SVB (Sociale Verzekeringsbank). In 2026 is de AOW-leeftijd 67 jaar. Veel mensen bouwen daarnaast via hun werk extra pensioen op. Ouders van kinderen tot 18 jaar krijgen kinderbijslag van de SVB, uitbetaald per kwartaal.
AOWHet basispensioen van de overheid voor iedereen die de AOW-leeftijd heeft bereikt. De SVB betaalt de AOW uit.
Onthoud wie wat doet: Belastingdienst (belasting en toeslagen), UWV (WW en andere werknemersuitkeringen), gemeente (bijstand), SVB (AOW en kinderbijslag).
Bilal verliest zijn baanBilal werkt drie jaar bij een fabriek en verliest zijn baan door een reorganisatie. Hij vraagt direct een WW-uitkering aan bij het UWV en schrijft zich in als werkzoekende op werk.nl. Hij solliciteert actief — dat is verplicht — en vindt na vier maanden nieuw werk.
Oefenvragen
Test wat je hebt geleerd. Kies een antwoord om de uitleg te zien.
1
Bilal verliest zijn baan na drie jaar werken. Waar vraagt hij een WW-uitkering aan?
2
Welke organisatie betaalt de AOW uit?
3
Wat is de bijstand?
4
Als je in loondienst werkt, houdt je werkgever al belasting in op je loon.
5
Waarvoor gebruikt de overheid belastinggeld?
6
Kinderbijslag wordt per kwartaal uitbetaald door de SVB.
7
Wat is de AOW-leeftijd in 2026?
8
Vóór welke datum doe je meestal aangifte inkomstenbelasting?
9
Welke toeslagen bestaan er in Nederland?
10
Wat is een plicht als je een WW- of bijstandsuitkering krijgt?
11
Veel mensen bouwen naast de AOW via hun werk extra pensioen op.